Merhaba Değerli Arkadaşlar…

Bu yazımda sizlere Linux ta çokça kullanılan Sistem komutlarının neler olduklarını ve ne işe yaradıklarını anlatacağım. Linux u rahatlıkla kullanabilmek için bu komutların mutlaka bilinmesi lazımdır. Linuxta  komut satırınının daha fazla kullanılması bu yönüyle windows a benzemez, belki bazı dağıtımları windows gibi olsada  genel anlamda Linux kullanıcıları yada sistem yöneticileri terminale bağlı çalışırlar. Bu yazıyı okumadan önce bir önceki yazımı okumanızı tavsiye ederim.

2.Sistem Bilgileri Komutu

Linux ta kullanılan Sistem bilgileri komutları genel anlamda saati,takvimi,cpu ve bellek hakkında bilgileri öğrenmeye yarayan veya sistem hakkında gerekli olan diğer bilgileri öğrenmeye yarayan komutlardır.

  • date
  • cal
  • uptime
  • df
  • du
  • free
  • whereis
  • which
  • uname
  • w
  • whoami
  • hostname
  • time
  • who
  • lsmod
  • cat /proc/cpuinfo
  • cat /proc/meminfo

date komutu: Bu komut ile sistemin o anki saat ve tarih bilgisini öğrenebiliriz. Kullanımı aşağıdaki gibidir.

—–      date     şeklindedir.  —–

cal komutu: Bu komut ile bulunduğunuz ayı sistem 1 aylık takvim olarak önünüze döker. Bu komut parametre de alabilir. Herhangi bir yılın bir ayını görmek istiyorsanız aşağıdaki gibi bir komut yazmalısınız.

——-     cal      : Bu komut sistem tarihinin bulunduğu ayı 1 aylık veri halinde dönderir kullanıcıya….

——-      cal 5 1989  : Bu komut size 1989 yılının 5.ayını 1 aylık veri halinde gösterir.

uptime komutu: Bu komut kullanıcıya sistemin bağlı olduğu makinanın ne kadar süreden beri kesintisiz çalıştığını göstermeye yarayan bir komutdur. Bu komut kullanıcıya o anki saati,ne kadar süredir çalıştığını,sistemdeki aktif kullanıcı sayısını ve sistemin son dakikalardaki yük performansını dönderir. Kullanımı ve çıktısı aşağıdaki gibidir.

 

df komutu: Bu komut yardımı ile Disk kullanımı ile ilgili kullanıcıya ayrıntılı bilgiler sunulur. Bu komutun kullanımı ve çıktısı aşağıdaki gibidir.

 

du komutu: Bu komut yardımıyla girdi olarak verilen bir dizinin altında bulunan dizin,dosya yada klasörlerin disk üzerinde kapladıkları alana dair ayrıntılı rapor kullanıcıya sunar. Kullanımı ve çıktısı aşağıdaki gibidir.

 

free komutu: Bu komut ile Sistemdeki boş ve kullanılan bellek miktarları kullanıcıya sunulur. Kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

whereis  komutu: Bu komut ile verilen bir dosyaya ait çalıştırılabilir dosya,kaynak dosyaların sistem üzerindeki yerlerini gösterir. Komutun kullanımı aşağıdaki gibidir.

which komutu: Bu komuta verilecek Linux komutunun sistem üzerinde bulunduğu yerin tam yolunu verir. Kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

uname komutu: Bu komut ile -a şeklinde girilecek parametre ile sisteme ait çeşitli bilgiler verilir bunlar;makinenizin tipi, network host adı vb. bilgiler sunulur.Kullanımı aşağıdaki gibidir.

w komutu:Bu komut ile sistemde kim aktif ve ne yapıyor diye kullanıcıya gösterilir. Kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

whoami komutu: Bu komut ile sistemde şuan log in olan kullanıcının kim olduğu belirtilir.Zaten komutun açılımıda Who am i şeklindedir.

hostname komutu: Bu komut girildiğinde kullanıcıya sistemin bağlı olduğu makinanın adı çıktı olarak verilir. Bu komutun kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

time komutu: Bu komut ile belirli bir komutun ne kadar sürede gerçeklendiğini gösterir. Kullanımı aşağıdaki gibidir.

who komutu: Bu komut ile sistemde aktif olan kullanıcıları listelenir. Komutun kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

lsmod komutu:Bu komut ile sistemde yüklenmiş olan bütün modüller hakkında kullanıcıya bilgiler sunulur. Komutun kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

cat /proc/cpuinfo komutu: Bu komut ile sistemi yöneten merkezi işlem birimi (Cpu) nin çalışması hakkında ayrıntılı bilgi kullanıcıya sunulur. Komutun kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

cat /proc/meminfo komutu: Bu komut ile sistemde bulunan RAM (Random Access Memory) in çalışması hakkında ayrıntılı bilgi kullanıcıya sunulur. Komutun kullanımı aşağıdaki gibidir.

 

Böylece bir yazımın daha sonuna gelmiş bulunmaktayım. Bu yazımda sizlere Linux sistem komutlarını anlatmaya çalıştım.Bir sonraki yazımda sizlere Process yönetimi komutları hakkında bilgiler sunuyor olacağım. Esen Kalmanız Ümidiyle…..

Mehmet Salih Deveci

Bilgisayar Mühendisi

Reklamlar
yorum
  1. Yavuz Buğra Bal dedi ki:

    hocam sen işte çalışmıyormusun :))) İşin gücün bizim gibi cahiller için makaleler yazmak 😛 Bu arada buna benzer karalamar bende okul dönemınde yapmıstım 🙂 Yazıların için sağol

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s